Η μεταμοντέρνα κατάσταση είναι συντηρητική. Δεν το θέλει το νέο, το πρωτοπόρο, το κινηματικό. Προτιμά να αναμοχλεύει παλιά στιλ που κάποτε υπήρξαν μοντέρνα. Η σούπα αυτή είναι μεταμοντέρνα και ταιριάζει στην εποχή μας που δεν ξέρει ακριβώς τι θέλει.

Γι' αυτό χαιρόμαστε όταν βλέπουμε θαρραλέους καλλιτέχνες να ανακοινώνουν νέα κινήματα και να γράφουν μανιφέστα. Πριν λίγα χρόνια είχαμε την παρέα των Νέων Συμβολιστών από το Σίδνεϊ.

Σήμερα έχουμε τον Ρεντερισμό.

Ο Ρεντερισμός (Renderism) ξεκινά από τη Ρώμη και είναι "εφεύρεση" του ζωγράφου Alessandro Rech. Διακηρύσσει ότι αρνείται το παρελθόν και το μέλλον για να αποκαταστήσει την αίσθηση του παρόντος. "Το παρόν είναι το κλειδί για την κατανόηση της πραγματικότητας, το κλειδί για την εξήγηση, την ερμηνεία και την αντίληψη της ζωής."

Δικαιολογημένη η αντίδραση στο βάρος του παρελθόντος όπως έχει διογκωθεί τα τελευταία χρόνια και από το '90 μεταμορφώθηκε σε "έθνικ" και "επιστροφή στην παράδοση". Ο Ρεντερισμός μας προτείνει να το απορρίψουμε. Θαρραλέα ή παρατραβηγμένη άποψη, ωστόσο άποψη. Και μια καλή λύση- πολύ συμφέρουσα για μας εδω στην Ελλάδα που κουβαλάμε τέτοια βάρη και δεν ξέρουμε που να τα ακουμπήσουμε. Μέχρι να πούμε: "Να 'χαμε την ποιότητα ζωής των Σουηδών κι ας μας λέγαν Εσκιμώους και ας είχαμε για σημαία έναν πιγκουίνο". Ή όπως έλεγε ο Βασίλης Ραφαηλίδης, "μας πρήξατε με τους προγόνους σας!"

Το παρελθόν που αρνείται ο Ρεντερισμός είναι πιο συγκεκριμένο και αφορά την αισθητική. Φαίνεται στο έργο του Rech που δύσκολα διακρίνεις επιρροές. Και με έναν ευφυή και πολύ συμβολικό τρόπο απορρίπτει την ακαδημαϊκή προοπτική. Μοιάζει λίγο σα να την ανακάλυψε μόνος του.  Πραγματικά, δεν είναι εξπρεσιονισμός, δεν είναι ποπ, είναι κάτι μοντέρνο στο μεταμοντέρνο, γι' αυτό αρνείται (ή αδιαφορεί) και το μέλλον που εξάλλου είναι τόσο δυσοίωνο.  Τα μοντέρνα κινήματα είχαν άποψη για το μέλλον και εκεί κοιτούσαν, όχι μόνο ο φουτουρισμός που το είχε κάνει παντιέρα.

Ο Αλεσσάντρο υποστηρίζει πως υπάρχει χώρος στην εποχή μας για νέες πρωτοπορίες. Μας οδηγεί η έλλειψη αξιών, αλλά κυρίως η ύπαρξη "μη-τόπων" όπως είναι τα εμπορικά κέντρα και τα φαστφουντάδικα που "μπορούν να μας ωθήσουν να δημιουργήσουμε πράγματα που δεν έχουμε ξαναδεί".

Γεννήθηκε στη Ρώμη το 1977. Σπούδασε βιομηχανικό σχέδιο και ειδικεύτηκε στις αναπαλαιώσεις. Εκθέτει από το 2004 με ατομικές και ομαδικές εκθέσεις με διαφορες πόλεις της Ιταλίας, βραβεύτηκε το 2004 στο Εθνικό καλλιτεχνικό διαγωνισμό και στο διεθνή διαγωνισμό ANMIL – INAIL το 2006.

Το όνομα Ρεντερισμός προέκυψε από το render του υπολογιστή, το ρενταρισμα. Ο ίδιος μας είπε ότι " το render είναι ένα οπτικό στοιχείο στα τρισδιάστατα γραφικά που μας δίνει την ψευδαίσθηση ότι έχουμε έναν αληθινό κόσμο μπροστά μας με πραγματικά αντικείμενα και αυτό έχει μεγάλη επίδραση στο πως σκεφτόμαστε και πως αντιδρούμε απέναντι στους άλλους."

Πράγματι, οι νέες τεχνολογίες, ο τρόπος παραγωγής, η αγορά, αλλάζουν τους ανθρώπους. Άλλαξαν με την έλευση της μηχανής, έγιναν πιο ορθολογικοί. Ένα παραδειγμα πιο κοντινό μας: όταν έγινε η ανάγκη για "δημόσιες σχέσεις" (P.R.) στην αγορά, τότε είδαμε όσους ήθελαν να είναι στο πνευμα της εποχής να πίνουν καφέ χαμογελαστοί και να προσπαθούν να είναι ευχάριστοι- όπως κάνει ένας πωλητής.

Ο καλλιτέχνης φυσικά δεν αγνοεί τις αλλαγές στην κοινωνία. Και υπάρχουν οι προϋποθέσεις για μια καλλιτεχνική πρωτοπορία αν αξιοποιήσει τις αλλαγές της ψηφιακής εποχής. Αν πούμε ότι μέχρι πρόσφατα ασχολούμασταν με την ψηφιοποίηση του παρελθόντος (τα αρχεία), σιγά-σιγά ο ψηφιακός κόσμος αυτονομείται και δημιουργεί μια κουλτούρα δικιά του. Το παρόν κείμενο είναι ένα παράδειγμα: οι παράγραφοι χωρίζονται με κενό καθώς είναι πιο βολικό να διαβάσει κάποιος ένα κείμενο στον υπολογιστή, παρά με τον τρόπο της εσοχής στην αρχή της παραγράφου. Απο δω και πέρα λοιπόν, όλα είναι ρεντερισμός!

Ο Rech λέει πως η δουλειά του βασίζεται στην αναζήτηση της αλήθειας. Αφαιρεί ο,τι οι μοντέρνες κοινωνίες βάζουν μπροστά μας για μη φαίνεται η αληθινή ζωή. Η αναζήτηση της αλήθειας είναι δυνατή μόνο αν σπάσουμε τους δεσμούς μας με το παρελθόν και το μέλλον, επικεντρώνοντας στο παρόν. Αυτή η ρίξη δημιουργεί "σπείρες, φούσκες ρελιέφ και μια μετα-γραφή που βοηθά να δούμε το αληθινό." Αυτά είναι σχήματα που επαναλαμβάνονται στο έργο του. Μοιάζουνε με τις μαρμαρυγές όταν κοιτάμε τον ήλιο ή όταν τρίβουμε τα μάτια μας. Φευγαλέα σχήματα που εξαφανίζονται αμέσως και μετά βλέπουμε πιο καθαρά το τοπίο. Στην περίπτωση μας, όταν το μάτι ξεπεράσει τα "εφήμερα" σχήματα, τότε βλέπει πιο καθαρά τον πίνακα.

Ο καλλιτέχνης έχει την ιστοσελίδα του, www.alessandrorech.com, και μπορείτε να δείτε το έργο του. Υπάρχει επίσης το Μανιφέστο του Ρεντερισμού- δυστυχώς μόνο στα Ιταλικά.

Ο Ρεντερισμός είναι πάντα επίκαιρος στη νέα εποχή. Πολύ εύστοχα το αντιλήφθηκε ο Alessandro Rech. Όμως, παρόλο που αρνείται το παρελθόν, έχει πίσω του την πλούσια παρακαταθήκη των Ιταλών στο μοντερνισμό.

του Μάκη Μακελάρη